Với 7 chương và 45 điều, luật này được kỳ vọng sẽ nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, siết chặt kỷ luật, kỷ cương và đáp ứng yêu cầu cải cách chế độ công vụ trong giai đoạn mới.

Những điểm mới nổi bật trong tuyển dụng công chức

- Nguyên tắc tuyển dụng mới: Người được tuyển chọn phải đáp ứng ngay yêu cầu của vị trí việc làm. Luật mở rộng việc tuyển dụng cho các vị trí lãnh đạo, quản lý, chuyên môn, nghiệp vụ từ ngạch chuyên viên trở lên. Đặc biệt, luật khuyến khích tiếp nhận những người có tài năng và kinh nghiệm từ khu vực ngoài công lập, đơn vị sự nghiệp và doanh nghiệp.

- Bỏ chế độ tập sự: Luật quy định bỏ chế độ tập sự đối với người trúng tuyển. Các trường hợp đang thực hiện chế độ tập sự sẽ được xếp vào ngạch công chức tương ứng với vị trí việc làm đã trúng tuyển.

- Lược bỏ kiểm định chất lượng đầu vào: Quy định về kiểm định chất lượng đầu vào công chức thống nhất ở cấp quốc gia đã được lược bỏ, thể hiện chủ trương đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong tuyển dụng và quản lý công chức.

Liên thông cán bộ, công chức cấp xã với cấp tỉnh

Quy định về tuyển dụng công chức được nhiều người đặc biệt quan tâm (Ảnh minh hoạ)

Luật không còn quy định cơ chế quản lý riêng biệt cho cán bộ, công chức cấp xã và cấp tỉnh. Cán bộ, công chức cấp xã đủ tiêu chuẩn, điều kiện về trình độ đào tạo sẽ được chuyển đổi thành cán bộ, công chức theo quy định mới của Luật mà không yêu cầu về thời gian công tác hay tiêu chuẩn, điều kiện ngạch công chức.

Quản lý cán bộ, công chức theo vị trí việc làm

- Nguyên tắc đánh giá, bố trí: Việc đánh giá, bố trí, sử dụng cán bộ, công chức phải dựa trên phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực và kết quả, hiệu quả thực thi nhiệm vụ theo yêu cầu của vị trí việc làm.

- Phân loại vị trí việc làm: Vị trí việc làm công chức được phân thành 3 nhóm: lãnh đạo, quản lý; chuyên môn, nghiệp vụ; và hỗ trợ, phục vụ.

- Thay đổi cơ chế thi nâng ngạch: Thay vì thi nâng ngạch, luật quy định cơ chế bố trí vào vị trí việc làm nào thì xếp ở ngạch công chức tương ứng. Luật cũng bổ sung quy định chuyển tiếp để hoàn thành việc bố trí vào vị trí việc làm và xếp ngạch tương ứng đối với công chức đã tuyển dụng trước ngày luật có hiệu lực.

Chế độ đãi ngộ người có tài năng

(Ảnh minh hoạ)

Luật có chính sách đặc biệt cho hai nhóm đối tượng: nguồn nhân lực chất lượng cao thu hút vào khu vực công và người có tài năng trong hoạt động công vụ. Luật định nghĩa rõ khái niệm "người có tài năng trong hoạt động công vụ" và bổ sung trách nhiệm của Nhà nước trong việc bố trí ngân sách hằng năm để thực hiện chính sách thu hút, trọng dụng, đãi ngộ người có tài năng.

Cho phép ký hợp đồng thực hiện nhiệm vụ

Cơ quan quản lý công chức có thẩm quyền ký hợp đồng với doanh nhân tiêu biểu, luật gia, luật sư giỏi, chuyên gia, nhà khoa học để thực hiện một hoặc một số nhiệm vụ của vị trí lãnh đạo, quản lý. Nguồn nhân lực chất lượng cao cũng có thể được ký hợp đồng để thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn, nghiệp vụ. Ngân sách nhà nước sẽ đảm bảo cho việc ký kết hợp đồng này, bên cạnh quỹ lương và kinh phí khoán chi hành chính.

Sàng lọc cán bộ, công chức hiệu quả

(Ảnh minh hoạ)

Luật quy định nguyên tắc, thẩm quyền, nội dung và phương thức đánh giá, xếp loại chất lượng công chức dựa trên theo dõi, đánh giá thường xuyên, liên tục, đa chiều và định lượng bằng các tiêu chí cụ thể gắn với kết quả công việc. Kết quả đánh giá sẽ được sử dụng để khen thưởng, tăng thu nhập, xem xét bố trí lại hoặc cho thôi việc đối với những người không đáp ứng yêu cầu. Người đứng đầu chịu trách nhiệm quản lý, đánh giá và sử dụng công chức đúng năng lực, đúng vị trí việc làm.

Hoàn thiện quy định về quyền và nghĩa vụ

Luật làm rõ chuẩn mực hành vi của cán bộ, công chức, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, xây dựng nền hành chính liêm chính, minh bạch. Bên cạnh đó, luật bổ sung quy định xem xét miễn, giảm trách nhiệm đối với những sai sót, thiệt hại xảy ra do đổi mới, sáng tạo hoặc do nguyên nhân khách quan khi thực hiện nhiệm vụ. Hình thức kỷ luật giáng chức đối với công chức lãnh đạo, quản lý và hạ bậc lương đã bị lược bỏ để đảm bảo đồng bộ với kỷ luật Đảng. Luật cũng nhấn mạnh nghĩa vụ thực thi công vụ, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức.